Jak zapłacić podatek od zysków kapitałowych w praktyce?

Jak zapłacić podatek od zysków kapitałowych w praktyce?

Podatek od zysków kapitałowych – często nazywany podatkiem Belki – wynosi 19% i obowiązuje wszystkie osoby fizyczne osiągające dochody z lokat, funduszy inwestycyjnych, papierów wartościowych czy dywidend. Najważniejsze, aby wiedzieć, kiedy podatek opłacany jest automatycznie przez bank lub biuro maklerskie, a kiedy konieczne jest samodzielne rozliczenie w zeznaniu podatkowym. W 2026 roku pojawi się również nowe rozwiązanie: Osobiste Konto Inwestycyjne (OKI), które umożliwi zwolnienie z podatku Belki do określonej kwoty. Szczegóły dotyczące rozliczenia, obowiązujących limitów i praktycznych mechanizmów przedstawiamy poniżej [1][2][3][4][5][6].

Co to jest podatek od zysków kapitałowych?

Podatek od zysków kapitałowych to zryczałtowany podatek wynoszący 19% od zysków netto (czyli przychodu pomniejszonego o koszty uzyskania tego przychodu). Podatek ten obowiązuje od 2004 roku i obejmuje dochody uzyskiwane m.in. z lokat bankowych, depozytów, inwestycji giełdowych, akcji, dywidend oraz sprzedaży praw majątkowych. Dotyczy zarówno osób fizycznych, jak i przedsiębiorców (w tej drugiej grupie dochody kapitałowe rozliczane są osobno, lecz sumowane do opodatkowania według stawki CIT) [1][3][4].

Podatek Belki nalicza się od każdego zysku bez względu na jego kwotę – nie istnieje próg kwoty wolnej od podatku. Oznacza to, że nawet niewielki zysk z lokaty, funduszu czy dywidendy będzie opodatkowany [2][3].

Jak obliczyć wysokość podatku?

Wysokość podatku ustala się na podstawie zysku netto, czyli różnicy pomiędzy uzyskanym przychodem a kosztami poniesionymi na uzyskanie tego przychodu. Następnie zysk ten mnoży się przez 19%. Przykładowo, od zysku 1000 zł zapłaci się 190 zł podatku, a w przypadku zysku 10 000 zł podatek wyniesie 1900 zł [2][3][4]. Koszty, takie jak prowizje maklerskie lub opłaty manipulacyjne, można i warto wliczyć do obniżenia podstawy opodatkowania [2][4].

Automatyczne pobieranie podatku a samodzielne rozliczenie

W większości przypadków, takich jak lokaty bankowe, rachunki oszczędnościowe czy krajowe fundusze inwestycyjne, podatek pobierany jest automatycznie przez instytucje finansowe, które następnie odprowadzają go do urzędu skarbowego w imieniu podatnika. Proces ten nie wymaga żadnej dodatkowej aktywności ze strony osoby osiągającej dochód [2][4].

Wyjątkiem są zyski kapitałowe osiągane poprzez giełdę, które należy rozliczyć samodzielnie na formularzu PIT-38 do 30 kwietnia roku następującego po roku podatkowym. Podstawą do uzupełnienia tego zeznania jest informacja PIT-8C przekazywana przez biuro maklerskie [2].

Dodatkowo każdy podatnik inwestujący w zagraniczne fundusze i niektóre inne instrumenty ma obowiązek rozliczyć 19% podatek samodzielnie w rocznym PIT-38 [2][4].

Nowe zasady od 2026: Osobiste Konto Inwestycyjne (OKI)

Wprowadzenie Osobistego Konta Inwestycyjnego w 2026 roku istotnie zmienia sposób opodatkowania zysków z rynku kapitałowego. Zyski uzyskane w ramach OKI do 100 tys. zł rocznie (oraz do 25 tys. zł w części oszczędnościowej) będą zwolnione z podatku Belki. Oznacza to realne oszczędności podatkowe dla osób aktywnie inwestujących na rynku finansowym [5][6].

W przypadku przekroczenia limitu inwestycyjnego obowiązuje progresywny podatek na poziomie 0,8–0,9% dla nadwyżki i standardowa stawka 19% dla pozostałych nadwyżek [5][6]. Wszystkie zwolnienia dotyczą wyłącznie zysków w ramach OKI, natomiast inne inwestycje oraz zyski poza tym limitem podlegają dotychczasowemu opodatkowaniu [5][6].

Krok po kroku: praktyczny proces rozliczenia podatku

1. Uzyskanie przychodu kapitałowego (np. wypłata odsetek z lokaty, sprzedaż akcji, otrzymanie dywidendy)

2. Pomniejszenie przychodu o związane z nim koszty (np. prowizje maklerskie, opłaty manipulacyjne)

3. Obliczenie wartości podatku (stawka 19% × zysk netto)

4. Pobranie podatku przez płatnika: w przypadku banku, funduszu czy krajowego domu maklerskiego podatek zostaje potrącony automatycznie, a podatnik otrzymuje już zysk “na rękę”.

5. Samodzielne rozliczenie: inwestor uzyskujący dochody z giełdy lub zagranicznych funduszy powinien rozliczyć zysk w PIT-38 za dany rok na podstawie PIT-8C lub własnych obliczeń, do końca kwietnia kolejnego roku [1][2][4].

Podatek Belki w CIT i dla przedsiębiorców

Podmiotami zobowiązanymi do płacenia podatku od zysków kapitałowych są również spółki. W przypadku CIT dochody kapitałowe oblicza się oddzielnie od operacyjnych, ale sumuje przy ustalaniu podstawy opodatkowania. Zyski z kapitału podlegają tej samej 19-procentowej stawce CIT, natomiast system uszczelnienia luk podatkowych jest stale rozbudowywany. Od 2026 roku przewidziano m.in. uszczelnienie obejmujące przychody z najmu i usług powiązanych [1][5][7].

Podsumowanie: kluczowe zasady płacenia podatku od zysków kapitałowych

W praktyce zdecydowana większość podatników nie musi samodzielnie wykazywać podatku Belki, gdyż płatnik (np. bank) odprowadza go automatycznie. Wyjątkiem są zyski giełdowe i inwestycje zagraniczne, które wymagają wskazania dochodów w rocznym zeznaniu podatkowym. Od 2026 pojawi się istotna zmiana: OKI pozwoli skorzystać ze zwolnienia podatkowego do określonych kwot. Mechanizm poboru podatku pozostaje prosty: 19% od rzeczywiście uzyskanego zysku po odjęciu kosztów. Bez odpowiednich limitów nie ma sposobu na uniknięcie podatku od zysków kapitałowych [2][3][4][5][6].

Źródła:

• [1] https://dudkowiak.pl/prawo-podatkowe/podatek-od-zyskow-kapitalowych/
• [2] https://www.totalmoney.pl/artykuly/podatek-belki-ile-wynosi
• [3] https://rankomat.pl/finanse/poradniki/ile-kosztuje-podatek-belki/
• [4] https://www.f-trust.pl/radzimy-naszym-klientom/podatek-belki-co-warto-wiedziec-o-podatku-od-zyskow-kapitalowych/
• [5] https://forsal.pl/finanse/twoje-pieniadze/artykuly/10599131,klamka-zapadla-nie-trzeba-bedzie-placic-podatku-belki.html
• [6] https://www.analizy.pl/puls-rynku/38101/podatek-belki-nowe-zasady
• [7] https://kancelaria-skarbiec.pl/podatki-2026-wzrost-nawet-o-500-proc/